JC UPDATE
สมปรารถนา คล้ายวิเชียร
ผู้อำนวยการ มติชนทีวี
ในเครือบริษัท มติชน จำกัด (มหาชน)
สมปรารถนา คล้ายวิเชียร Sompratana Kraywichian หรือที่เพื่อนๆ รู้จักกันในชื่อเล่นว่า ตุ๋ม เรียนปริญญาตรีที่ ท่าพระจันทร์ เอกหนังสือพิมพ์ รหัสเข้าปี 2527 พอจบปุ๊ปก็เริ่มทำงานที่หนังสือพิมพ์ประชาชาติธุรกิจ หนังสือพิมพ์เศรษฐกิจราย 3 วัน เป็นหนึ่งในหนังสือพิมพ์ในเครือบมจ.มติชน โดยเริ่มต้นจากการเป็นนักข่าวสายการเมือง ทำเนียบ และรัฐสภา
ขณะนั้นหนังสือพิมพ์ประชาชาติธุรกิจจะมีหลายเซ็คชั่น อาทิ เศรษฐกิจมหภาค การเงิน-ธนาคาร การตลาด และการเมือง และมีประสบการณ์เพิ่มขึ้นจากการย้ายสายข่าวไปดูหน้าภูมิภาคบ้าง และสายข่าวอื่นๆ บ้าง จนกระทั่งได้ไต่เต้าขึ้นมาเป็นบรรณาธิการหนังสือพิมพ์ประชาชาติธุรกิจถึงปี พ.ศ.2557 และได้คลุกคลีกับผู้ประกอบการรายเล็ก รายน้อย จากการเป็นบรรณาธิการนิตยสาร เส้นทางเศรษฐี อยู่ระยะหนึ่ง
#เริ่มทำมติชนทีวี ปี 2558
ที่มาของการทำงานที่ มติชนทีวี ตุ๋ม เล่าให้ฟังว่า เริ่มจากการที่ บมจ.มติชน จับมือกับเวิร์คพ้อยท์ โดยมติชนเป็นผู้ผลิตข่าวป้อนให้กับเวิร์คพ้อยท์ ทำข่าวให้อยู่ประมาณ 3 ปี ก่อนที่เวิร์คพ้อยท์จะมีทีมข่าวของตัวเอง และมติชนเองก็ปรับตัวเป็นทีวีออนไลน์บนเว็บไซต์ และแพลตฟอร์มโซเชียล มีเดีย อย่าง Facebook , YouTube แต่ยังคงความเข้มข้นของข่าวการเมือง ตามแบบฉบับของหนังสือพิมพ์การเมืองเป็นหลัก
เมื่อถามถึงรายได้จากการโฆษณาของมติชนทีวี ตุ๋ม ให้ความกระจ่างว่า จริงๆ รายได้ของมติชนทีวีไม่ได้มาจากการขายโฆษณาด้านเดียว แต่รายได้มาจากตัวแพตฟอร์มมากกว่า เช่น YouTube เมื่อมีคนชมยิ่งมาก ทางแพลตฟอร์มจะมีส่วนแบ่งรายได้ให้กับเจ้าของสถานีด้วย ปัจจุบันมติชนทีวี มีผู้ติดตามกว่า 5 ล้านคน ผลิต Content เผยแพร่ทั้งใน YouTube และ Facebook มีโครงสร้างรายการคล้ายกับการผลิตรายการโทรทัศน์ 1 ช่อง มีทั้งทีมผู้ประกาศ ทีมข่าว และทีมผลิต Content
#ทำไมมติชนจึงอยู่รอดได้ในภาวะการเปลี่ยนผ่านของเทคโนโลยี
อาจกล่าวได้ว่า ตุ๋ม อยู่กับมติชนมานานมากจนเห็นการเปลี่ยนแปลงของมติชนทุกยุคทุกสมัย และมติชนยังสามารถยืนเด่นในอุตสาหกรรมจากสื่อสิ่งพิมพ์ไปสู่ออนไลน์ และโซเชียล มีเดีย ขณะที่สื่อบางส่วน อาจจะล้มหายตายจากไปบ้าง แต่มติชนปรับตัวได้ทันสถานการณ์การเปลี่ยนแปลงของโลกดิจิทัล ทำให้รายได้จากการโฆษณาสื่อสิ่งพิมพ์มาอยู่ที่สื่อออนไลน์ และโซเชียล มีเดีย เกิน 50% ของรายได้รวม หลายสื่อกลัวว่าถ้าทำเว็บไซต์มากขึ้นจะทำให้ยอดขายหนังสือพิมพ์ลดลง ก็เกิดความกล้าๆ กลัวๆ ทำให้สื่อหลายสำนักปรับตัวช้าเกินไป
#30ปีที่มติชน อยู่นานเพราะได้เรียนรู้ตลอดเวลา
ตุ๋ม บอกเราว่า การที่ได้ทำงานข่าว พูดคุย พบปะกับคนมากมาย ได้แลกเปลี่ยนเรียนรู้สิ่งต่างๆ ทำให้ไม่เบื่อที่จะทำงานในด้านข่าว ในฐานะผู้อำนวยการ ของมติชนทีวี ที่เป็นอยู่ในปัจจุบัน เป็นข้อดีที่ทำให้ ตุ๋ม อยู่มติชนได้นานกว่า 30 ปี จนถึงปัจจุบัน
เมื่อถูกถามแรงๆ ว่า ในช่วง”ไทยรักไทย”เป็นรัฐบาล มีกระแสจากสังคมโจมตีว่า มติชน เป็นมติชิน หรือ มติส้ม ความเป็นกลางและจรรยาบรรณของมติชน อยู่ที่ไหน ซึ่ง ตุ๋ม ก็ตอบตรงๆ ว่า ฝ่ายผู้บริหารกองบรรณาธิการ จะต้องทำให้สมดุล คือ ธุรกิจสามารถอยู่ได้ ขณะเดียวกัน ความน่าเชื่อถือ หรือความเป็นมืออาชีพก็ต้องมี ไม่มีสื่อไหนที่จะไม่ Take side ต้องบอกว่า มติชน ก็จะโดนโจมตี ตั้งแต่ครั้งมีพรรคเทพ พรรคมาร ต่อเนื่องมาถึงยุคสงครามเสื้อสีต่างๆทางการเมือง
จุดแข็งของมติชนคือ ไม่ใช่สื่อที่เลือกข้างอย่างถาวร การที่มติชนจะถูกสังคมมองไปในทิศทางใด หรืออยู่ฝ่ายไหน ขึ้นอยู่กับสถานการณ์ในแต่ละช่วงนั้น ๆ แต่ก็ต้องบอกว่า มติชน ยังคงเป็นพื้นที่ให้ทุกพรรคการเมือง สามารถเสนอความคิดเห็นได้ตลอดมา มติชนก็เลือกที่จะยืนอยู่ฝ่ายประชาธิปไตย และไม่ยอมรับการใช้ความรุนแรง เป็นต้น อย่างไรก็ตามถึงที่สุดแล้ว มติชนก็ยังยืนอยู่ข้างประชาชน สะท้อนเสียงและความต้องการของคนส่วนใหญ่ พร้อมกับตรวจสอบความไม่โปร่งใสที่เกิดจากทุกฝ่าย ซึ่งในแต่ละช่วงก็มีเหตุ มีผลในการเสนอข่าวเสมอ
#หนังสือพิมพ์ยังเป็นอาชีพที่น่าสนใจอยู่หรือไม่
ความเปลี่ยนแปลงของเทคโนโลยี ทำให้งานหนังสือพิมพ์อาจจะไม่ตอบโจทย์ผู้บริโภคหรือผู้รับสื่อแล้ว คนที่เรียนมาเฉพาะทางสื่อสารมวลชนมีน้อยจริงๆ ทฤษฎีสื่อสารบางอย่างอาจจะใช้ได้ แต่บางอย่างก็ดูจะเอาท์ไปแล้ว ปัจจุบัน เราอาจจะไม่จำเป็นต้องมี Gate Keeper แล้ว เพราะมี Twitter ที่สามารถรับรู้ช่าวสารได้รวดเร็ว แทบจะไม่ต้องมีคนกลางมาหาข้อมูลให้
คนรุ่นใหม่ที่อยากจะเรียนทฤษฎีการสื่อสาร ถ้าจะเรียนมาทำหนังสือพิมพ์คงต้องคิดให้รอบคอบ โลกของการรับรู้เคลื่อนย้ายไปสู่ Social Media เกือบทั้งหมด ถ้าว่าด้วยความรวดเร็ว ปัจจุบันมี Live Streaming ก็ยิ่งทำให้การรับรู้ข่าวสารเป็นไปแบบ Real Time
สำหรับคนที่สนใจจะเข้ามาในวิชาชีพสื่อ ต้องรู้นิเวศน์ของสื่อ และเทคโนโลยีที่เปลี่ยนแปลงไป เราสื่อสารกันด้วย Social Media กว่า 80-90% ทั้ง YouTube Facebook LINE Instagram TikTok และ Twitter ซึ่งแต่ละแพลตฟอร์มจะมีกลุ่มเป้าหมายที่แตกต่างกัน ดังนั้น ใครที่จะเข้ามาในวงการสื่อสาร ต้อง Alert ตลอดเวลา ต้องเท่าทันสถานการณ์ ต้องเรียนรู้ตลอดเวลา
สมปรารถนา คล้ายวิเชียร หรือตุ๋ม นักหนังสือพิมพ์ที่แข็งแกร่งในความเป็นนักสื่อสารมวลชน ยึดมั่นในการเรียนรู้ตลอดชีวิต เพื่อสื่อสารข้อเท็จจริงสู่สังคมทั้งในมิติของสื่อหนังสือพิมพ์ และโทรทัศน์
#ศิษย์JCTUที่เราภาคภูมิใจ
#JC27#JCTU#มติชนทีวี#มติชน
#JCTUalumni#สมาคมวารสารศาสตร์ธรรมศาสตร์